Inleiding
Het kabinet wil elektronische facturatie vanaf 1 juli 2030 verplicht stellen voor zowel binnenlandse als intracommunautaire B2B-transacties. Voor intracommunautaire transacties volgt vanaf dezelfde datum digitale rapportage per transactie aan de Belastingdienst. Voor binnenlandse B2B-transacties wil het kabinet deze rapportageverplichting een jaar later, op 1 juli 2031, invoeren.
Deze keuzes zijn op 11 september 2026 vastgelegd in de Contourenbrief elektronisch factureren en rapporteren van staatssecretaris van Financiën Eelco Eerenberg. Daarmee is de beleidsrichting concreet, maar de nationale wetgeving is nog niet vastgesteld. Het kabinet wil het conceptwetsvoorstel in het najaar van 2026 in internetconsultatie brengen en voor de zomer van 2027 aan de Tweede Kamer aanbieden.
Juridisch kader
De Europese basis wordt gevormd door het in 2025 aangenomen pakket VAT in the Digital Age (ViDA), waaronder Richtlijn (EU) 2025/516. Vanaf 1 juli 2030 gelden binnen de EU geharmoniseerde eisen voor elektronische facturatie en digitale rapportage van bepaalde intracommunautaire B2B-transacties. De huidige periodieke opgaaf ICP wordt daarbij vervangen door digitale rapportage op transactieniveau.
Voor binnenlandse transacties biedt ViDA lidstaten ruimte om eveneens elektronische facturatie en digitale rapportage verplicht te stellen. Nederland kiest er nu voor deze mogelijkheid te benutten. Daarmee gaat de nationale implementatie verder dan de Europese verplichting voor uitsluitend intracommunautaire transacties.
Voor e-facturen wordt aangesloten bij de Europese norm voor elektronische facturatie. Een belangrijk openstaand punt is de infrastructuur waarmee e-facturen straks moeten worden uitgewisseld. Het kabinet heeft nog geen besluit genomen over een verplicht netwerk of uitwisselingsmodel. Ook is daarmee nog niet vastgesteld welke rol bijvoorbeeld Peppol in het toekomstige Nederlandse stelsel krijgt.
Tijdlijn en status
- Najaar 2026: beoogde internetconsultatie van het conceptwetsvoorstel.
- Voor zomer 2027: beoogde indiening van het wetsvoorstel bij de Tweede Kamer.
- 1 juli 2030: beoogde verplichte e-facturatie voor binnenlandse B2B-transacties en, op grond van ViDA, voor relevante intracommunautaire B2B-transacties.
- 1 juli 2030: digitale rapportage per transactie voor relevante intracommunautaire B2B-transacties.
- 1 juli 2031: beoogde digitale rapportage voor binnenlandse B2B-transacties.
Voor ondernemers die deelnemen aan de kleineondernemersregeling (KOR) voorziet het kabinet een uitzondering op de binnenlandse verplichtingen. De KOR geldt voor ondernemers met een omzet van maximaal €20.000 per kalenderjaar.
De contourenbrief is een beleidsdocument en nog geen wettelijke regeling. De genoemde nationale verplichtingen en deadlines moeten daarom nog worden uitgewerkt en formeel worden vastgelegd in wetgeving.
Effect op compliance
De combinatie van e-facturatie en digitale rapportage verandert de rol van de factuur binnen de btw-compliance. Voor intracommunautaire transacties moeten vanaf 2030 gegevens per individuele transactie digitaal beschikbaar worden gesteld. Voor binnenlandse transacties wil Nederland vanaf 2031 eveneens een selectie van gegevens uit e-facturen digitaal laten rapporteren.
Daarmee neemt het belang van correcte en consistente transactiedata toe. Factuurgegevens, btw-nummers, btw-codes, transactiedata en stamgegevens moeten niet alleen correct op de factuur staan, maar ook geschikt zijn voor geautomatiseerde verwerking en rapportage. Voor ERP- en facturatiesystemen betekent dit dat gestructureerde e-facturen onderdeel worden van het primaire financiële proces.
De Belastingdienst krijgt door digitale rapportage actuelere gegevens voor dienstverlening, toezicht en fraudebestrijding. Het kabinet stelt daarbij expliciete eisen aan de bescherming van bedrijfsgevoelige informatie. Toegang moet onder meer rolgebaseerd worden ingericht en worden gelogd. Het voornemen is voor de Belastingdienst een beperkte bewaartermijn van tien jaar te hanteren.
Strategische implicaties
De belangrijkste ontwikkeling voor financiële organisaties is dat Nederland nu een concrete richting heeft gekozen. E-facturatie wordt niet beperkt tot grensoverschrijdende transacties waarvoor ViDA dit voorschrijft, maar wordt ook het uitgangspunt voor binnenlandse B2B-facturatie.
Voor organisaties met grote aantallen inkomende en uitgaande facturen ligt het daarom voor de hand om bestaande processen tijdig te beoordelen op ondersteuning van gestructureerde facturen, datakwaliteit en geautomatiseerde btw-verwerking. Daarbij is het nog te vroeg om technische keuzes uitsluitend te baseren op één specifiek uitwisselingsnetwerk: de overheid onderzoekt de infrastructuur voor veilige en betrouwbare data-uitwisseling nog.
De eerstvolgende juridisch relevante mijlpaal is de aangekondigde internetconsultatie. Die moet meer duidelijkheid geven over de concrete reikwijdte, uitzonderingen, technische inrichting en rapportageverplichtingen. Totdat het wetsvoorstel is aangenomen, moet daarom onderscheid worden gemaakt tussen de vastgestelde Europese ViDA-verplichtingen en de door het Nederlandse kabinet voorgestelde nationale uitbreiding.
Bronvermelding
- Tweede Kamer – Contourenbrief elektronisch factureren en rapporteren, 11 september 2026
- Rijksoverheid – Kabinet kiest voor invoering e-facturatie en rapportage voor bedrijven
- EUR-Lex – Richtlijn (EU) 2025/516 betreffende btw-regels voor het digitale tijdperk
- Europese Commissie – Adoption of the VAT in the Digital Age package
